صدای جمهوری اسلامی ایران
display result search

آلبوم نی نوا ساختة استاد حسین علیزاده یکی از ماندگارترین نغمه های موسیقی ایران است که چند نسل آن را شنیده و پسندیده اند.

آلبوم نی نوا ساختة استاد حسین علیزاده یکی از ماندگارترین نغمه های موسیقی ایران است که چند نسل آن را شنیده و پسندیده اند. آهنگی که روایت های مختلفی در خصوص آفرینش آن بر سر زبان هاست اما محکم ترین روایت همان است که خود استاد علیزاده بیان می کند.
نی‌نوا، روایت نی است. داستان موسیقیایی «بشنو از نی چون حکایت می کند.»
این بار روایتگر این داستان، حسین علیزاده است. آهنگسازی که با آلبوم نی نوا شنوندگان زیادی را به جمع دوستدارانش درآورد. آلبوم نینوا اولین بار در 1 مهر 1362 پخش شد و خیلی زود به رادیو و تلویزیون راه یافت و شنیدن آن همیشه برای ما یادآور سوگ های ملی و مذهبی است. بسیاری آن را به نینوا و عاشورا کشانده اند و برخی داستان های خود را روایت کرده اند اما سخن قطعی و آخر را باید از زبان صاحب اثر شنید. آنچه می شنوید صدای استاد حسین علیزاده است که سرگذشت ساخت و آفرینش این آهنگ را بیان می کند.
در این آلبوم، نی، نقش راوی را دارد. گویی این نی در دشتی تفتیده سخن می گوید و ریگ های بیابان را خطاب قرار می دهد. نوازنده نی این آهنگ محزون، جمشید عندلیبی است. به گفته علیزاده، نوشتن نی‌نوا حدود دو سال و ایدة ساختنش حدود چهار تا پنج ماه زمان برده‌است. نتیجه و فکرهای اولیة نی‌نوا برای او در سن 23، 24 سالگی شکل گرفته و او این ایده را در تک‌نوازی‌ها و اجراهایش به شکل‌های گوناگون اجرا کرده است.
نظر صاحبنظران و موسیقی دانان درباره نی نوا:
• پرویز مشکاتیان موسیقی‌دان و استاد دانشگاه، در مورد استفاده از ارکستر و دستگاه نوا در آلبوم نی‌نوا می‌گوید: «اگر آهنگسازی تحصیل کرده و مترقی برای نوا ملودی بسازد و بعد برای زیباتر کردن آن از ارکستر سمفونیک و هرنوع شکل‌سازی استفاده کند، بسیار کار زیبایی است و نه تنها اشکالی ندارد بلکه خیلی هم خوب است.»
• هومان اسعدی، استاد دانشگاه و موسیقی‌دان بر این باور است که در آلبوم نی‌نوا، علیزاده از فرم یک‌صدایی خارج شده و به فرم چندصدایی در آهنگ‌سازی روی آورده که این موضوع نیز در آثار ایرانی آن زمان تازگی داشت و در مورد استفاده از ریتم‌های لنگ نیز علیزاده در استفاده از این ریتم‌ها بیشترین تأثیر را پذیرفته‌است.
• پیروز ارجمند موسیقی‌دان و آهنگ‌ساز بر این باور است که در دوران جنگ، فرصتی برای ساخت موسیقی مذهبی به جز موسیقی مذهبی جنگ وجود نداشت. از نظر او، این اثر از آن دسته کارهایی است که گذر زمان نتوانست بر رویش تأثیر بگذارد. او همچنین یکی از رموز ماندگاری این اثر را وفاداری به موسیقی سنتی ایرانی می‌داند.
• کامبیز روشن‌روان، موسیقی‌دان و استاد دانشگاه بر این باور است که این اثر به عنوان یک اثر نمادین در موسیقی مذهبی ایران تبدیل شده و غیر از این اثر، کار دیگری را که تا این اندازه جذابیت داشته باشد، نمی‌شناسد و این اثر را شاخص‌ترین اثری می‌داند که موسیقی مذهبی تا به حال داشته‌است.
• ابوالحسن مختاباد، پژوهشگر و منتقد موسیقی، به نقل از علیزاده می‌گوید:«وقتی شجریان این قطعه را شنید گفت: «علیزاده وقتی این کار را می‌نوشت به چه چیزی فکر می‌کرد که این همه غم و اندوه را به قطعه‌اش سرازیر کرد؟»»

مرتبط با این